Foto: Shutterstock
Foto: Shutterstock

Natuurmonumenten is vooral bekend als natuurbeheerder, maar speelt ook een belangrijke rol in cultureel erfgoed. Dat blijkt uit onderzoek door de Vrije Universiteit Amsterdam.

Het promotieonderzoek van onderzoeker Michiel Purmer legt de nadruk op het cultureel erfgoed bij Natuurmonumenten. In vier voorbeeldgebieden in historisch perspectief onderzocht hij de rol van erfgoed in het beheer van de natuurgebieden. Al ver voor de Tweede Wereldoorlog was er nadrukkelijk aandacht voor erfgoed bij Natuurmonumenten. In 1949 bijvoorbeeld kocht Natuurmonumenten het Eerder Achterbroek bij Ommen niet zozeer vanwege de natuurwaarden, maar als zeldzaam voorbeeld van een kleinschalig ‘Saksisch’ cultuurlandschap. Behoud van dat landschap was het streven.

Veel Nederlandse natuurgebieden zijn in aanleg cultuurlandschappen met een lange ontwikkelingsgeschiedenis. Het leidde tot een gelaagd landschap, vol met sporen uit het verleden. Het zou goed zijn rekening te houden met de historische gelaagdheid in de Nederlandse natuur.

Het onderzoek illustreert dat Natuurmonumenten een van de grootste erfgoedbeheerders van Nederland is. In natuurgebieden bevindt zich een staalkaart van typisch Nederlandse landschappen, compleet met gebouwen zoals landhuizen, forten en boerderijen naast vele archeologisch waardevolle terreinen.